ASP.NET Core MVC Yaşam Döngüsü

ASP.NET Core MVC Yaşam Döngüsü (Life Cycle); bir ASP.NET Core MVC uygulamasının bir HTTP isteğini nasıl işlediğini ve yanıtı nasıl oluşturduğunu detaylı olarak açıklar.

Her aşama, uygulamanın davranışını kontrol etmek ve uygulama mantığını gerçekleştirmek için önemlidir.

Middleware, bu yaşam döngüsünün başlangıcında ve sonunda devreye girerek isteği ön ve son işlemler için genişletilebilir bir yapı sunar.

HTTP Isteklerinin Kabul Edilmesi (Request Handling):

• HTTP isteği sunucu tarafından alınır.
• Middleware pipeline başlatılır ve istek bu pipeline üzerinden geçer.
• Middleware'ler, isteği işler ve gerekli işlemleri gerçekleştirir (örneğin, HTTPS yönlendirmesi, kimlik doğrulama, loglama vb.).

Routing (Yönlendirme):

• Istek, yönlendirme tablosuna (routing table) göre uygun denetleyiciye (controller) yönlendirilir.
• Routing işlemi, isteği bir denetleyici aksiyonu (controller action) ile eşleştirmeye çalışır.
• Eşleşen bir denetleyici aksiyonu bulunamazsa veya yönlendirme başarısız olursa, HTTP 404 hatası döner.

Denetleyici Aksiyonunun Çalıştırılması:

• Yönlendirme işlemi başarılı olursa, ilgili denetleyici aksiyonu (controller action) çalıştırılır.
• Denetleyici aksiyonu, iş mantığını uygulayan kodu içerir.
• Aksiyonun parametreleri, isteğin parametreleri veya route verileriyle doldurulur.

Model Bağlama (Model Binding):

• Denetleyici aksiyonu çalıştırılmadan önce, HTTP isteğinden gelen veriler, aksiyon parametrelerine bağlanır (model binding).
• Bu işlem, isteğin form verileri, query string, route verileri vb. ile denetleyici aksiyonunun parametrelerine eşlenmesini sağlar.

Aksiyon Filtreleri (Action Filters):

• Denetleyici aksiyonu çalıştırılmadan önce ve sonra, aksiyon filtreleri uygulanabilir.
• Aksiyon filtreleri, aksiyon öncesi ve sonrası işlemleri gerçekleştirmek için kullanılır (örneğin, yetkilendirme, günlüğe kayıt vb.).

Aksiyonun Çalıştırılması ve Iş Mantığının İşlenmesi:

• Denetleyici aksiyonu çalıştırılır ve iş mantığı işlenir.
• Bu adımda, genellikle veri işleme, veritabanı etkileşimleri, iş kuralları uygulaması gibi işlemler gerçekleştirilir.

Görünüm Oluşturulması (View Rendering):

• Denetleyici aksiyonu, genellikle bir görünümü oluşturur veya bir görünüme veri gönderir.
• Görünüm, Razor veya başka bir şablon motoru kullanılarak HTML olarak oluşturulur.

HTTP Yanıtının Oluşturulması (Response Creation):

• Oluşturulan HTML, HTTP yanıtı olarak istemciye gönderilir.
• Yanıtın içeriği, tarayıcıda görüntülenen sayfayı oluşturur.

Istek ve Yanıtın Tamamlanması (Request and Response Completion):

• Isteğin ve yanıtın tamamlanmasıyla, HTTP bağlantısı kapatılır ve işlem sona erer.
• Son işlem adımları, middleware pipeline'in sonunda gerçekleşir.